VỀ THĂM QUÊ HƯƠNG

X thân mến,

Tôi đă trở về thăm Việt Nam một chuyến, sau những năm tháng dài lưu lạc ở xứ người. Mục đích về thăm ‘’ quê hương ‘’ chính là thăm anh em Vĩnh Nghiêm của ḿnh. Khi đặt chân xuống Sàig̣n ngày 4 tháng 11 năm 1998, tôi mới báo cho Anh Tôn Thất Liệu biết là tôi đă về tới nơi.

Nghỉ ngơi vài hôm sau cuộc hành tŕnh dài trên phi cơ, ngày 12-11, tôi tiếp tục chuyến thăm lại quê hương, đi ra miền Bắc, nơi mà tôi đă rời xa từ năm 1954, gần nửa thế kỷ qua rồi.

Trở lại Hà Nội cố đô văn vật ngày xưa, tôi đă viếng chùa Quán Sứ, chùa Trấn Quốc, đền Quan Thánh. Tại chùa Quán Sứ, gợi cho tôi nhớ tới Gia Đ́nh Phật Tử Minh Tâm đă được thành lập tại đây, nơi phát sinh các Gia Đ́nh Phật Tử miền Bắc, nó cũng là nguồn gốc của Gia Đ́nh Phật Tử Miền Vĩnh Nghiêm sau nầy.

Trong những ngày tôi ra Bắc đó, Gia Đ́nh Phật Tử ở Sàig̣n có tổ chức một kỳ trại cho ngành Nữ tại Long Hải vào ngày Chủ nhật 6-11, đến Chủ nhật 15-11, lại có tổ chức cho các Gia Đ́nh Phật Tử thi đua Văn Nghệ, buổi sáng Gia Đ́nh Giác Ngạn dành được một phần thưởng, buổi chiều Gia Đ́nh Vĩnh Nghiêm cũng dành được một phần thưởng. Trong ngày nầy, Gia Đ́nh Phật Tử Miền Vĩnh Nghiêm đă tổ chức Hiệp kỵ tại tổ đ́nh Vĩnh Nghiêm, đó là những ǵ tôi được nghe nhắc đến sau khi trở lại Sàig̣n ngày 17-11-1998.

Ngày thứ Năm 19-11-1998, anh em Vĩnh Nghiêm đă tiếp đón tôi tại tổ đ́nh, ngày đó cũng là ngày mồng một, ngày sinh hoạt của Đoàn A DẬT ĐA, Đoàn nầy do Đặng Văn Nữu làm Đoàn Trưởng, hiện diện chừng 30 anh chị em, họ đều là những Trưởng đang cầm Đoàn, gặp gỡ thăm hỏi chừng 30 phút th́ tôi ra về, để anh chị em cử hành khóa lễ Sám Hối như thường lệ hàng tháng.

Tối thứ Bảy 21-11-1998, tôi có khoản đăi một bửa cơm thân mật, lấy tên là bửa cơm ‘’ Hạnh Ngộ ‘’ tổ chức tại nhà chị Oanh ở đường Trần Quang Diệu, có chừng 40 người tham dự.

Bửa cơm diễn ra trong t́nh Lam đậm đà, gây cho tôi đầy xúc động, đặc biệt có sự hiện diện của Thầy Chính Tiến, anh Nguyễn Hữu Hy, anh Tôn Thất Liệu, những Trưởng đă sinh hoạt lâu năm ở Gia Đ́nh Giác Long như anh chị Phạm Văn Thu (phở Ḥa ở Đường Pasteur), Đặng Văn Nữu với vợ là La Dĩ Hồng, Lư Phụng Chương, Trần Văn Hải với vợ là Ngô Kim Ngân, Phạm Tuấn Ngọc, ở các Gia Đ́nh khác có Oanh gầy, Oanh vũ cồ, Trần Đ́nh Hùng, Tịnh Phúc, Cao Bá Hưng , Lê Xuân Kiều vắng Nguyễn Huy Nghiễn, nhưng tôi đă có gặp Nghiễn ngày đầu tiên khi tôi về đến Sàig̣n, và có một số Trưởng mới sinh hoạt sau nầy thuộc Đoàn A Dật Đa, tôi không biết tên của họ.

Theo lời Nữu cho biết, bửa cơm Hạnh Ngộ đó có sự tham dự của 4 thế hệ Gia Đ́nh Phật Tử Vĩnh Nghiêm. Kiều Thư Kư Đoàn có tường tŕnh về sinh hoạt của Đoàn và cho biết khóa huấn luyện A Dật Đa 4 sẽ khai mạc một tuần, sau khi tôi rời Việt Nam. Kiều cũng nhờ tôi chuyển lời đến các anh chị Ái Hữu Gia Đ́nh Phật Tử Vĩnh Nghiêm Hải Ngoại, cố gắng tiếp tay yểm trợ, để các em duy tŕ những thành quả ngày xưa các anh chị để lại. Sau cùng có trao cho tôi 10 cái Huy hiệu của Đoàn A Dật Đa, một cái cài lên áo của tôi tại chỗ, một cái tặng cho anh Trần Ngọc Lạc, một cái tặng cho anh Phạm Minh Tâm, số c̣n lại Kiều nhờ tôi tặng cho anh chị em khác.

Huy hiệu Đoàn A Dật Đa và Trường Đào Tạo Huynh Trưởng A Dật Đa ngày xưa của chúng ta chỉ là một, cũng h́nh tṛn với sáu căm, tượng trưng cho tay lái với sáu ngành Thanh Thiếu Đồng Niên Nam, Nữ, một con chim tượng trưng cho chúng ta từ bốn phương quy tụ về, chiếc c̣i tượng trưng cho quyền uy của người Trưởng, năm màu tượng trưng cho các căn : Tín, Tấn, Niệm, Định, Huệ, chỉ khác có vài chữ , xưa là Gia Đ́nh Phật Tử Việt Nam - Trường A Dật Đa, nay là Gia Đ́nh Phật Tử Vĩnh Nghiêm - Đoàn A Dật Đa.

Huy hiệu gợi tôi nhớ tới anh Nguyễn Quang Vui người sáng lập Trường A Dật Đa, anh Lạc, anh Trúc Hải, anh Ngô Mạnh Thu, anh Tôn Thất Chiêm, Nghiễn, chị Tâm, X và tôi là những người điều hành Trường A Dật Đa xưa kia, riêng X và tôi là hai người sinh hoạt với Trường từ khi mới thành lập cho đến ngày sau cùng của nó, vinh hạnh và gian khổ có nhau, nào là Trại ở Trung Tâm Thực Nghiệm Chăn Nuôi Tân Sơn Nhất, chùa Giác Lâm, chùa Sùng Đức, Thảo Cầm Viên Sàig̣n. Những khuôn mặt lớn đă đến với Trường, nay đă rời bỏ chốn trần gian cát bụi nầy như Trưởng Cấp Dũng Đoàn Thị Kim Cúc, Trưởng Cấp Dũng Ngô Văn Măo, Trưởng Tôn Thất Sỹ. Biết bao nhiêu kỷ niệm của ngày xưa, phút chốc đă dồn dập quay về với tôi qua chiếc huy hiệu A Dật Đa nầy, kỷ niệm ấy, h́nh ảnh ấy cho tôi những giây phút đẹp tuyệt vời.

Trong dịp nầy, chị Lê Thị Nhung ở New Jersey và tôi có yểm trợ 100 đô la để in ấn tập tài liệu cho các em khóa sinh. Tôi được biết, mỗi tập tài liệu in mất chừng 4 đô la, c̣n khóa sinh có 46 em tham dự.

Tôi cũng tặng cho tất cả anh chị em hiện diện 40 Hoa sen cài Cà vạt và gửi thêm 5 cái nữa để làm quà, tặng cho 5 khóa sinh đạt điểm cao của khóa huấn luyện A Dật Đa 4. Bửa cơm Hạnh Ngộ kết thúc vào lúc 19 giờ 30.

Những ngày ở Sàig̣n, ngoài tổ đ́nh Vĩnh Nghiêm, tôi c̣n đi viếng các chùa Xá Lợi, chùa Phước Hải (của Ni Sư Tịnh Nguyện), chùa Lâm Tế, Nam Thiên Nhất Trụ ở Thủ Đức. Những ngôi chùa tôi đă thăm viếng ở Hà Nội cũng như Sàig̣n không có ǵ thay đổi, không sơn phết mới, mái lợp, sân chùa trở nên cũ kỷ rêu phong. Xe cộ, người bán hàng rong đầy trước sân chùa, làm cho khung cảnh thiếu mất vẻ trang nghiêm thanh tịnh.

Chỉ có t́nh Lam là tồn tại trong ḷng những người anh, người em. Tất cả được thể hiện trên những khuôn mặt thân thương đă trên hai mươi năm qua cho đến bây giờ vẫn không thay đổi, t́nh Lam đó làm cho tôi lưu luyến khi ṿng dây thân ái kết thúc.

Hôm nay ghi lại những ngày trở về thăm quê hương, ḷng tôi cảm thấy bồi hồi xúc động, bởi v́ t́nh Lam vẫn c̣n và măi măi sẽ c̣n gợi nhớ trong tôi.

Mùa Thu Cali 1998
Hồng Loan

Trở lại Mục Lục